Ufuk Süleyman Oflaz

10Sürücü bazlı planlama mimarisi

Bütçe & Forecast Yönetim Modeli

Bütçeyi statik bir Excel çıktısından çıkarıp varsayımlar, gerçekleşmeler ve tahminlerle yaşayan bir yönetim sistemine dönüştüren finansal planlama modeli.

Hazırlayan:

Problem

Pek çok şirkette bütçe yılda bir kez hazırlanan, onaylandıktan sonra çekmeceye kalkan bir tablodur. Gerçekleşmeler bütçeden saptığında sapmanın nedenini açıklamak zordur, çünkü rakamlar onları üreten varsayımlara bağlı değildir.

Neden önemli?

Rakamlardan kurulan bir bütçe, sapma oluştuğunda açıklama üretemez. Yönetim neyin değiştiğini bilmeden karar almak zorunda kalır.

Yaklaşım

  1. Bütçeyi rakamlardan değil, rakamları üreten sürücülerden kurmak: hacim, fiyat, kadro, birim maliyet, tahsilat ve ödeme süreleri.
  2. Gelir tablosu, bilanço ve nakit akışını aynı varsayım setine bağlamak.
  3. Gerçekleşmeleri her ay modele almak ve kalan dönemi güncel tahminle yeniden yansıtmak.
  4. Sapmayı hacim, fiyat ve maliyet etkisine ayrıştırarak açıklanabilir kılmak.

Neleri inceler

  • Gelir sürücüleri
  • Personel varsayımları
  • Faaliyet giderleri (OPEX) ve yatırım harcamaları (CAPEX)
  • İşletme sermayesi
  • Finansman
  • Bütçe–gerçekleşen karşılaştırması
  • Rolling forecast
  • Senaryo analizi
  • Yönetim özeti

Örnek çıktı

Sürücü varsayımları, bütçe ile gerçekleşen + tahmin karşılaştırması ve hasılat sapmasının hacim, fiyat ve karma etkilerine ayrıştırıldığı köprü tablosu.

Sınırlar

  • Sürücü yapısı her şirket için ayrıca tasarlanmalıdır; hazır bir şablon her iş modeline uymaz.
  • Model, gerçekleşmelerin düzenli ve zamanında alınmasını gerektirir.

İlgili yazılar